Hike & Wine – Wijnwandelingen in heel Nederland

Wandel Collectie van Pauline van der Waal

Wijnwandelingen zijn razend populair in de landen om ons heen, zoals in Frankrijk en Duitsland. Maar wist je dat dit ook prima in ons eigen land kan? Er zijn in Nederland maar liefst zo’n 170 commerciële wijngaarden, die naast het maken van wijn ook mogelijkheden hebben voor rondleidingen, proeverijen of meehelpen tijdens de oogst of het wijnmaakproces.

Om de verschillende Nederlandse wijnen te leren kennen, heb ik een aantal wijnwandelingen door heel Nederland voor je verzameld. Want natuurlijk wordt er al langere tijd druiven verbouwd en wijn gemaakt in het Limburgse heuvellandschap, toch zijn de wijngaarden inmiddels ook flink richting het noorden opgerukt. Een wandeling met als hoogtepunt de noordelijkst gelegen wijngaard van Nederland -in Friesland- is dan ook een absolute must.

Maar ook in bijvoorbeeld Noord-Holland, Zeeland en Gelderland zijn interessante wijngaarden en wijnen te vinden. Sommige zijn een uit de hand gelopen hobby, andere een al jaren bestaand (familie)bedrijf met hectares grote wijngaarden en vele duizenden flessen wijn per jaar.

Pas op: de wijngaarden en proeflokalen zijn niet allemaal de gehele week geopend. Ik raad je dan ook aan om vooraf goed de website te raadplegen om te zien wat de opties zijn. In veel gevallen moet je een proeverij of rondleiding vooraf reserveren.


De meeste wandelingen beginnen en eindigen in de buurt van de wijngaard of proeflokaal, zodat je na je inspanning lekker kunt neerploffen met een wijntje in de hand. Vrijwel altijd kun je ter plekke een fles of zelfs een paar doosjes van de lekkerste wijn kopen, die je dan direct in je achterbak kunt laden.

Drink je liever ter plekke een glaasje meer? Als dat (eenvoudig) mogelijk was, heb ik ook vermeld hoe je met het openbaar vervoer ter plaatse kunt komen. Heel veel wandelplezier gewenst, en proost!

Op de kaart

Tours & Highlights

    Gemiddeld
    03:18
    13,1 km
    4,0 km/h
    20 m
    20 m
    Gemiddelde wandeling. Goede conditie vereist. Makkelijk begaanbare paden. Geschikt voor elk niveau.

    Of we in Nederland alleen in het verre zuiden wijngaarden hebben? Nee hoor, in deze wandeling bezoek je de meest noordelijk gelegen wijngaard van ons land. In Friesland welteverstaan. Voordat je aan de wijn gaat, maak je eerst een mooie wandeling door het buitengebied van Buitenpost.

    Je wandeling begint en eindigt bij treinstation Buitenpost. Wel zo handig als je na een paar wijntjes veilig naar huis wilt. Maar eerst loop je vanaf het station richting de landerijen in het noorden.

    Na iets meer dan 2,5 kilometer zie je aan je linkerkant het Veenkloosterbos liggen. Dit bos hoort bij het even verderop gelegen Fogelsangh State. Dit prachtige gebouw is een opengesteld particulier buitenhuis. Deze route loopt langs het bos rechtstreeks naar de buitenplaats, maar als je wilt kun je hier een ommetje maken.

    Het Veenkloosterbos wordt bewoond door zeer veel verschillende vogelsoorten. In de hoge eiken en beuken broedt een grote reigerkolonie. Daarnaast kun je er ijsvogels en haviken tegenkomen. Ook de wielewaal, koekoek en specht zijn in dit bos te vinden, evenals de naar het zuiden trekkende houtsnippen.
    Om het bos te betreden moet je voor een klein bedrag een toegangskaartje kopen. Dit kan bij de tuinmanswoning en de beheerders van de state. Let erop dat het bos tijdens het broedseizoen (van 15 maart t/m 15 juni) niet toegankelijk is.

    Naast vogels kun je in de omgeving van Fogelsangh State ook reeën, hazen en konijnen, maar ook roofdieren zoals de vos, de steenmarter, de bunzing, de hermelijn en de wezel tegenkomen. Ook woont er een familie damherten in het hertenkamp.

    Ongeveer halverwege je wandeltocht kom je bij Wijngaard de Frysling. De naam van deze wijngaard is een grappige samentrekking van Fryslân en de druivensoort Riesling. De Frysling verbouwt op 1,5 hectare grond zes druivenrassen. Op de wijngaard is in het 120 jaar oude woudhuisje een sfeervol proeflokaal aanwezig. Op afspraak is een rondleiding en een wijnproeverij mogelijk van de Frysling wijnen. Buiten kun je heerlijk tussen de wijnranken lopen en genieten van de rust en natuur.

    Het is goed toeven op de wijngaard, maar je moet helaas verder. Je vervolgt de weg via een slingerend pad door het bos. Zo raak je die extra calorieën wel kwijt… Als je De Mûnts ziet, dan weet je dat Buitenpost vlakbij is. Deze molen stond eerst in Groningen, maar is hier op het Friese platteland herbouwd en daarmee gered van de sloop. Nog een klein stukje, en dan stap je in Buitenpost weer op de trein naar huis.

    Gemiddeld
    03:28
    13,7 km
    4,0 km/h
    20 m
    20 m
    Gemiddelde wandeling. Goede conditie vereist. Makkelijk begaanbare paden. Geschikt voor elk niveau.

    Ook in Noord-Holland wordt tegenwoordig wijn geproduceerd. En dat ga je met deze wandeling meemaken. Wanneer je met de auto afreist naar Zuid-Scharwoude, kun je ‘m het beste zo dicht mogelijk bij het eindpunt Wijndomein de Koen zetten. Dan kun je na afloop gemakkelijk in je auto stappen en wegrijden.

    Je kunt ook met het openbaar vervoer als je liever een wijntje extra drinkt. Het dichtstbijzijnde treinstation is Heerhugowaard, dat op 3,5 kilometer van De Koen ligt. Je kunt het beste gebruik maken van de ov-fiets. Een andere optie is om naar Alkmaar te reizen met de trein en vanaf daar zo’n tien minuten de bus te nemen. Je stapt dan praktisch voor Wijngaard De Koen uit.

    Vanaf de Wijngaard loop je door Zuid-Scharwoude richting het Museum Broeker Veiling. In dit museum beleef je hoe veilingen vroeger verliepen. In Broek op Langedijk vind je namelijk de oudste veiling ter wereld. Hier is in 1887 het veilen bij afslag ontstaan. Dit systeem wordt tegenwoordig nog steeds bij alle grote veilingen toegepast. Heb je vandaag tijd genoeg, dan zou ik zeker een bezoekje brengen aan het museum, dat ook erg leuk voor kinderen is.

    Via het dorp Sint Pancras loop je richting het Geestmeerambacht, een recreatiegebied waar je kunt wandelen, varen en fietsen. Bij deze wandeling neem je er alleen een kijkje, maar als je tijd over hebt kun je verder het gebied inlopen.

    Uiteindelijk loop je naar de finish van deze wandeling: Wijngaard oftewel Wijndomein De Koen. De wijnen van de Koen worden allemaal op het wijndomein gemaakt. De oogst van de druiven gaat handmatig en ondanks dat het hier als een hobby is begonnen, is er inmiddels al twee hectare in gebruik voor de druiventeelt.

    Let op: De Koen is normaliter alleen op vrijdag en zaterdag geopend. Maak voor andere dagen van de week een afspraak, ze ontvangen je graag!

  • Meld je aan om dit soort plekken te ontdekken

    Krijg aanbevelingen over de beste singletracks, bergtoppen en vele andere mooie outdoorplekken.

  • Gemiddeld
    03:02
    12,1 km
    4,0 km/h
    10 m
    10 m
    Gemiddelde wandeling. Goede conditie vereist. Makkelijk begaanbare paden. Geschikt voor elk niveau.

    Heerlijk genieten in Zeeland? Dan is deze wandeling in must. Je eindigt niet alleen bij Proeflokaal de Kleine Schorre waar je de heerlijke Zeeuwse wijn proeft, maar onderweg stop je ook nog bij Theetuin de Stokroos en Kaasboerderij de Stolpe. Je komt met een volle maag én boodschappentas weer naar huis.

    Je begint en eindigt je wandeling in Dreischor. De route begint bij de bushalte, omdat ik me kan voorstellen dat je geen zin hebt om met de auto te gaan. Aan de andere kant kun je die wel volladen met wijn, kaas en andere lekkernijen. In dat geval parkeer je je auto in de buurt van De Kleine Schorre.

    Je loopt in de richting van de Sint Adriaanskerk en ziet waarom Dreischor overduidelijk een ringdorp wordt genoemd. De straten liggen als een ring om het centrale punt -de kerk- heen. Vanaf daar loop je richting de molen die de naam Aeolus heeft gekregen, naar de Griekse god van de wind.

    Via polderwegen loop je richting de Grevelingen, of eigenlijk een afgesloten gedeelte daarvan: het Dijkwater. Je loopt door dit gebied en je ziet de bijzondere mix van landbouw en natuur.

    Bij Camping de Kermisrose zit Theetuin de Stokroos. Een leuke en rustieke plek voor een kopje thee of koffie met eigengemaakte appeltaart. Ben je een wat mindere zoetekauw, dan hebben ze vaak ook hartige taart.

    Vervolgens buig je opnieuw af richting het Dijkwater en loop je door het waterrijke gebied. Dit gedeelte is bijna geheel natuurgebied en vanwege het water een geweldige plek om vogels te spotten.

    Wil je lekkere kazen, vlees of zuivel meenemen voor thuis? Neem dan de afslag naar Kaasboerderij de Stolpe. In de boerderijwinkel worden alleen producten vanaf de eigen boerderij of collega’s uit de directe omgeving verkocht. Verser en lekkerder kan het niet.

    Tot slot komen we aan bij Wijnhoeve De Kleine Schorre. Een wijngaard, proeflokaal en camping in één. Je kunt er terecht voor lunch, diner, gewoon een drankje en een klein hapje, of natuurlijk een wijnproeverij. Een rondleiding kan trouwens ook. Neem wel vooraf contact op, er worden op vaste tijdstippen rondleidingen gegeven, maar niet dagelijks. Voor groepen kunnen aparte afspraken worden gemaakt.

    Gemiddeld
    02:47
    11,1 km
    4,0 km/h
    10 m
    10 m
    Gemiddelde wandeling. Goede conditie vereist. Makkelijk begaanbare paden. Geschikt voor elk niveau.

    Het eerste waar je aan denkt bij de Betuwe is jam. Dat klopt, maar er is ook ander fruit te vinden. Druiven bijvoorbeeld, waar het Betuws Wijndomein de lekkerste wijnen van maakt. Daarom loopt deze wandeling door de Betuwe en eindigt in een wijngaard.

    Als je met de auto komt, is het slim om die bij het eindpunt te parkeren. Met het ov kan ook, bijvoorbeeld met de trein naar Tiel of Geldermalsen en vanuit daar met de bus of ov-fiets. Check wat voor jou de beste optie is.

    Je loopt in deze route veelal door de landerijen in de omgeving. Langs de Erichemse Tochtsloot loop je onverhard en kom je waarschijnlijk niets en niemand tegen. Een stukje verder loop je de Oranjestad Buren binnen. Dit schattige plaatsje heeft veel banden met de Oranjes. Zo trouwde Willem van Oranje er in 1551 met Anna van Egmont. Tegenwoordig zijn koning Willem-Alexander en koningin Máxima nog altijd graaf en gravin van Buren. En herinner je de schuilnaam van Willem-Alexander nog toen hij meedeed aan de Elfstedentocht? Juist, W.A. van Buren. Dat kan geen toeval zijn!

    Je loopt nog een stuk verder door het boerenland voordat je uiteindelijk neerstrijkt bij het Betuws Wijndomein. Hopelijk heb je trek gekregen en lust je wel een drankje, want daar is dit de perfecte plek voor. Ter plekke kun je rode en witte wijn kopen, maar ook cider, verjus en verschillende digestieven. Proost!

    Gemiddeld
    04:14
    15,9 km
    3,8 km/h
    170 m
    170 m
    Gemiddelde wandeling. Goede conditie vereist. Vooral goed begaanbare paden.

    Zin in een pittige wandeling met een heerlijk einde? Dan volg je deze route vanuit Dieren richting de Veluwezoom, met als eindpunt Domein Hof te Dieren, de grootste ommuurde biologische wijngaard van Nederland.

    Om het je makkelijk te maken begint deze wandeling bij het treinstation van Dieren. Na iets meer dan 16 kilometer en een wijnproeverij stap je hier ook weer op de trein. Met de auto kan natuurlijk ook. In dat geval parkeer je je auto zo dicht mogelijk bij het beginpunt en laad je je achterbak vol met heerlijke wijnen.

    Maar voordat het zo ver is, gaan we eerst nog even lekker aan de bak. Vanaf het station loop je eerst richting de Carolinaberg en vanaf daar in één rechte lijn via de kaarsrechte Koningsweg naar de prins Willemberg. Beide heuvels zijn genoemd naar kinderen van stadhouder Willem IV en Anna van Hannover.

    Nadat je zo’n vier kilometer door de bossen hebt gezworven kom je uit bij de bekende Posbank. In het weekend kan het hier flink druk worden, maar doordeweeks heb je vaak het rijk voor je alleen. Het uitzicht vanaf hier is fenomenaal. Aan het einde van de zomer zie je de paarse heide zo ver je kunt kijken.

    Je slingert verder door het bos totdat je uitkomt bij Landgoed Rheedenoord. Deze historische buitenplaats is een beschermd monument en herbergt een restaurant en een kleinschalig hotel. Geniet van het uitzicht en slinger verder enigszins parallel aan het spoor tot aan Domein Hof te Dieren.

    In het Domein kun je rondleidingen krijgen en de heerlijke wijnen die hier geproduceerd worden proeven. Check daarvoor wel altijd even de website, en reserveer.

    Gemiddeld
    04:18
    17,0 km
    3,9 km/h
    40 m
    40 m
    Gemiddelde wandeling. Goede conditie vereist. Vooral goed begaanbare paden.

    Ben je klaar voor een pittige wandeling van ruim 17 kilometer? Wees gerust, je beloning zal zoet zijn. Je eindigt namelijk bij WIjngaard Hof van Twente, waar je heerlijke wijnen van eigen bodem kunt proeven.

    Als je met de auto komt is het slim om die al vast bij Hof van Twente te parkeren. Je kunt ook met het openbaar vervoer. Het dichtstbijzijnde station in Delden, op 4,5 kilometer. Je zou het dus kunnen lopen, maar een NS-fiets om bij het beginpunt te komen is ook een optie.

    Vanaf hier volg je de Hagmolenbeek, met het water aan je rechterhand, tot aan het Twentekanaal. Bekijk de schepen die de sluis van Delden in varen. Vaak zijn dit grote schepen en ziet het er behoorlijk indrukwekkend uit. Je volgt het kanaal een heel stuk, waarna je rechtsaf het bos in buigt. Let goed op, want je loopt zo het kleine Mariabeeldje onderweg voorbij!

    Een stuk verderop zie je de Oeler watermolen. Deze ligt net buiten Hengelo aan de Oelerbeek. Deze ‘Watermolen De Oldemeule’ dateert uit 1690.

    Tot slot kom je langs een typische Twickelboerderij. De 148 boerderijen van Twickel zijn karakteristiek en beeldbepalend in het Twentse landschap. Je herkent ze aan de zwart-witte luiken.

    Als je een heel stuk verderop de plaquette tegenkomt die het hier in de Tweede Wereldoorlog neergestorte vliegtuig herdenkt, ben je bijna bij het eindpunt. Nog maar heel even, dan ben je bij Wijngaard Hof van Twente. Deze wijngaard bestaat sinds 1 januari 2000, waardoor het makkelijk rekenen is hoe lang dit familiebedrijf al bestaat. Sinds die tijd is het flink uitgebreid: het bedrijf heeft nu ruim 6,5 hectare aan druiven staan, goed voor 25000 liter Twentewijnen.

    Gemiddeld
    02:50
    11,2 km
    3,9 km/h
    30 m
    30 m
    Gemiddelde wandeling. Goede conditie vereist. Vooral goed begaanbare paden.

    Tijdens deze wandelroute van iets meer dan elf kilometer doe je niet één, maar liefst twee wijngaarden aan. Een geweldige wandeling voor wijnliefhebbers dus. Het is in dit geval slim om je auto zo dicht mogelijk bij het eindpunt te parkeren. Dan kun je na afloop direct je auto weer in stappen. Met het openbaar vervoer is eventueel ook mogelijk, maar niet heel eenvoudig. Kijk dus even waar je je prioriteiten legt.

    Je wandelt eerst door natuurgebied De Bruuk, een moerasgebied dat wordt gevoed door kwelwater uit de omliggende heuvels. Een stukje verderop ligt de Leigraaf, een beek die vanaf De Bruuk naar Duitsland loopt.

    Een stukje verderop sla je rechtsaf richting Wijngaard de Plack. Je kunt hier het gehele jaar door een rondleiding doen op afspraak. In de wijnwinkel met het terras kun je een lekker wijntje kopen, of proeven terwijl je van een welverdiende pauze geniet. Bijzonder: je kunt hier ook Betsy’s Kip bestellen. Antibioticavrije scharrelkip van eigen boerderij!

    Helaas, blijven zitten kan niet we moeten door. De route voert door ‘t Slumke, een nat en moerasachtig stukje grasland. Je vervolgt je je weg richting Groesbeek en via het dorp komen we bij de eindbestemming van deze wandeling: biologische Wijnhoeve de Colonjes.

    De Colonjes is de grootste biologische wijngaard van Nederland. Colonjes heeft een eigen wijnkelder waarin de verschillende druivenrassen verwerkt worden tot witte, rode, rosé en mousserende wijn. De druivenstokken zijn aangeplant op een rijke lössbodem en dat proef je terug in de wijnen, die vol van smaak en zeer mineraalrijk zijn. Mede hierdoor vallen de wijnen van de Colonjes regelmatig in de prijzen.

    Gemiddeld
    02:26
    9,51 km
    3,9 km/h
    40 m
    30 m
    Gemiddelde wandeling. Goede conditie vereist. Makkelijk begaanbare paden. Geschikt voor elk niveau.

    Een bezoekje aan ‘het witte stadje’ Thorn is altijd een goed idee. Als je het dan ook nog eens combineert met een mooie wandeling die je afsluit met een wijnproeverij dan is de dag helemaal compleet. Dat kan met deze wandelroute van zo’n tien kilometer.

    Je kunt je auto kwijt op één van de parkeerplaatsen aan de rand van Thorn, maar het leek mij wel leuk in het thema om de route aan de Wijngaard te laten beginnen. Dit straatje staat haaks op de Sint-Michaëlskerk, de gotische kruisbasiliek uit de veertiende eeuw die beeldbepalend is voor Thorn. Je verlaat de bebouwde kom en loopt via de Thornerbeek richting de Grote Hegge. Het silhouet van de grote kerk raak je voorlopig nog niet kwijt.

    Je blijft het water volgen, totdat je in het volgende plaatsje Kessenich aankomt. Tegenover de kerk zie je de motteheuvel met resten van een mottekasteel. Dit is een kunstmatig aangelegde heuvel, waar vroeger een gracht omheen liep.

    Een andere bijzondere bezienswaardigheid op de route is de Schouwsmolen. Al in 1630 stond er op deze plek een molen, die 200 jaar later werd vergroot. Daarna raakte de molen in verval, maar sinds 2015 is deze plek prachtig gerestaureerd en draait de molen weer.

    Je zet koers in de richting van Thorn. Nadat je door de schattige oude straatjes bent geslenterd kom je uit bij Wijngoed Thorn, de eindbestemming van deze wandeling. Hier ligt de wijnkelder en het proeflokaal. Op ruim 6,5 hectare in de directe omgeving van Thorn worden de druiven verbouwd voor de heerlijke wijnen van het Wijngoed. Het proeflokaal is doorgaans in het weekend open, check voor de zekerheid even de website.

    Gemiddeld
    02:34
    9,11 km
    3,6 km/h
    190 m
    180 m
    Gemiddelde wandeling. Goede conditie vereist. Vooral goed begaanbare paden.

    Het is bekend dat veel van de Nederlandse wijngaarden in Limburg liggen. Je reist voor deze wandeling dan ook naar bijna het zuidelijkste puntje van Limburg. Je parkeert je auto bij het Wijndomein St. Martinus, het eindpunt van deze route.

    Het eerste herkenningspunt tijdens de wandeling is de ruïne van de Nederlandsche Portland-Cementfabriek. Dit was één van de twee cementfabrieken in Vijlen. Bijzonder is dat de tunnels van de mergelgroeve in de Tweede Wereldoorlog werden gebruikt als schuilkelder. Ter plekke staan een aantal informatieborden waarop de geschiedenis van deze regio wordt verteld.

    Je vervolgt de weg langs Vijlen, en komt langs een Mariabeeld en Kruisweg. Maria wordt hier enthousiast aanbeden en het beeld is op deze plek geplaatst om haar te danken dat Vijlen in de Tweede Wereldoorlog gespaard is gebleven.

    Geniet op het uitzichtpunt van het verre zicht dat je hebt op de omringende omgeving. De kerktoren steekt er fier bovenuit, maar ook bos, weilanden en in de verte de wijngaarden zijn vanaf hier goed te zien. Het vervolg van de route loopt regelmatig langs wijngaarden, waarvan de druiven worden gebruikt door Wijndomein St. Martinus.

    Een stukje verderop wandel je door een bosrijke omgeving en kom je de bijzondere Sterrenstenen tegen, gemaakt van vuursteen. Stel je eens voor: ze zijn tussen de 2,5 en 7 miljoen jaar oud!

    Uiteindelijk eindigt je wandeling bij St. Martinus, die hun druiven telen in het zuidelijkste puntje van Nederland, tussen de uitlopers van de Ardennen. Er wordt witte, rode, rosé en mousserende wijnen van Limburgse bodem geproduceerd. Je bent welkom voor een proeverij, een rondleiding, in de wijnshop of op het jaarlijks Plukevent. Deze gezellige Plukkersdagen vinden plaats in oktober, waarbij je mag helpen druiven plukken en wijn maken. Deze dagen zijn erg populair, dus schrijf je vooraf in. Kijk op de website voor de mogelijkheden en openingstijden.

Vind je deze Collectie leuk?

Reacties

    loading

Collectie-statistieken

  • Tours
    9
  • Afstand
    113 km
  • Tijdsduur
    28:58 h
  • Hoogtemeters
    520 m

Dit vind je misschien ook leuk